Sedert Oktober verlede jaar het die getal geregistreerde eiendomsagente met meer as die helfte gekrimp tot sowat 40 000 vanaf die hoogtepunt van 84 000 van Oktober 2006 tot Oktober 2007.
Só sê me. Wendy Machanik, besturende direkteur van Wendy Machanik Properties.
Terselfdertyd vind konsolidasie plaas waar kleiner ondernemings deur groot eiendomsagentskappe ingesluk word, sê mnr. Lew Geffen, voorsitter van Sotheby’s International Realty.
Dit word egter nie as ’n ramp beskou nie, maar meer as ’n uitskudproses waar die kaf van die koring geskei word. Geffen en Machanik is dit eens dat dit positief is vir verbruikers omdat diegene wat in die mark oorbly, oor die algemeen beter opgelei is en dus beter toegerus is om goeie diens te lewer.
“Dit is spesifiek teen die agtergrond van die nuwe opleidingstelsel van die Raad op Eiendomsagentskapaangeleenthede (REAA), waar voornemende eien- domsagente en diegene wat hul getrouheidsertifikaat minder as vyf jaar het, voortaan ’n kwalifikasie moet verwerf om as eiendomsagente sake te doen,” sê Machanik.
Geffen sê die mark word gekenmerk deur vier soorte agente, waar die A-agente steeds soveel geld maak soos voorheen en die B-agente oorleef. “Die C- en D-agente wat nóg nie weg is nie, sal voor die einde van die jaar weg wees,” sê hy.
Die twee kernoorsake vir die dramatiese afname in agente is die uitwerking van die Nasionale Kredietwet en meer onlangs die internasionale kredietkrisis.
Hy sê die kredietwet het die huismark negatief geraak omdat dit die getal potensiële huiskopers wat vir ’n huislening kwalifiseer, beduidend verminder het en die kredietkrisis het banke só versigtig gemaak dat die huislenings wat deur banke afgekeur word, skerp toegeneem het.
Volgens die verbandwerwer ooba se nuutste syfers is gemiddeld 51% van huisleningaansoeke afgekeur deur banke in September vanjaar, 10,4% meer as die vorige jaar.
Machanik sê die kredietwet het tot ’n paradigmaskuif in die mark gelei, waar huis koop nie meer perde koop is nie. Dit beteken dat voornemende huiskopers anders na hul finansies sal moet kyk deur genoeg te spaar vir ’n deposito en ernstig sal moet besin oor hoe hulle hul geld bestee.