Mnr. Trevor Manuel, minister van finansies, het vanjaar in sy begroting matige belastingverligting vir individue aangekondig. Vir die aftree- en kollektiewe-beleggingsbedryf was daar meer goeie nuus.

Die aangepaste belasting op inkomste uit rente en dividende is positief vir beleggers se persoonlike portefeuljes.

Wat belastingvrystelling op rente- en dividendinkomste betref, is die drempel verhoog van R18 000 tot R19 000 vir mense jonger as 65. Vir diegene ouer as 65 is dit van R26 000 tot R27 500 verhoog. Die belastingvrystelling op buitelandse dividende is aangepas tot R3 200 per jaar.

Mnr. Rod Stevenson, senior regsadviseur by Ou Mutual, sê dié toename moet mense aanspoor om meer vir hul aftrede voorsiening te maak.

Met die nuwe verhogings sal ’n persoon van jonger as 65 met sowat R211 111 se beleggings in ’n geldmarkrekening wat 9% per jaar verdien, belasting vryspring mits geen ander rente-inkomste verdien word nie.

Vir diegene ouer as 65 beteken dit ’n belegging van tot R300 000 volkome belastingvry.

Manuel het vanjaar weer die belastingvrye gedeelte van bydraes tot mediese fondse opgestoot om voorsiening te maak vir inflasie. Die bydrae is verhoog van R530 tot R570 (7,6%) vir elk van die eerste twee fondslede en van R320 tot R345 (7,8%) vir elke bykomende lid.

Mnr. Craig Aitchison, hoof van Ou Mutual Konsultante en Aktuarisse, sê die oorskakeling van sekondêre belasting op maatskappye (SBM) na ’n aandeelhouersbelasting is positief vir aftreefondse.

Hy sê wel die impak sal sekerlik nie so groot wees op aftreefondse se inkomste soos verlede jaar se aankondiging dat aftreefondsbelasting geskrap word nie.

SBM is die belasting wat maatskappye betaal op die dividende wat hulle verklaar.

Die voorstel is nou dat SBM verdwyn en dat aandeelhouers die belasting op dividende betaal. Dit sal in 2009 van krag word.

“Die nuwe belastingstelsel sal goed wees vir lede van aftreefondse as gevolg van die belastingvrye aard van sulke fondse,” sê hy. “Algemene beleggers behoort nie hierdeur geraak te word nie, maar aftreefondse sal wel bevoordeel word omdat hulle dan vrygestel word van belasting.”

Dit beteken die potensiaal om groter dividende te verdien op die aandelebeleggings van aftreefondse.

Die stap gee lede van aftreefondse ook meer rede om te hou by hul aandeleblootstelling ten spyte van korttermyn-wisselvalligheid, sê hy.

Verlede jaar was die belasting betaalbaar op egskeidingsvoordele gereeld in die nuus ná veranderinge aan die belasting- en pensioenfondswet en uitsprake van die pensioenfondsberegter.

Dit is nou moontlik vir die eggenoot wat skei en nie lid is van die pensioenfonds nie om dadelik sy of haar deel van die geskeide eggenoot (wat lid is van die fonds) se voordeel te ontvang. In die verlede moes die nie-lid wag totdat die geskeide eggenoot uit die pensioenfonds tree.

Dit was ná die wetsveranderinge nie duidelik watter een van die geskeide eggenote die belasting sal moet betaal van die nie-lid se voordeel nie.

“Die voorstel was dat die belasting op so ’n vroeë uitbetaling aan die nie-lid die verantwoordelikheid van die lid van die fonds is,” sê Aitchison. “Maar ná vanjaar se begrotingsrede lyk dit of die voorstel eerder is dat die nie-lid in die toekoms die belasting op sy/haar voordeel sal moet betaal, wat ook meer regverdig is.”

Verlede jaar is die benadering tot belasting op aftreevoordele vereenvoudig en vanjaar gaan soortgelyke voorstelle volgens die minister ook gedoen word vir belasting op ander onttrekkings uit aftreefondse.

Van 1 Oktober 2007 word ’n eenvoudiger formule gebruik om die belasting te bereken wat betaalbaar is op aftreevoordele. Dit beteken die aantal jare van lidmaatskap van die fonds en die gemiddelde belastingkoers oor vyf jaar word nie meer gebruik om sy belastingvrye deel van die voordeel te bereken nie.

Nog goeie nuus vir beleggers is die aankondiging dat valutabeheer verder verslap gaan word. Die valutabeheer op institusionele beleggers gaan onder meer afgeskaf en vervang word deur ’n stelsel van omsigtigheidsregulering.

Hoewel baie gewens het valutabeheer word in geheel afgeskaf, maak die verdere verslapping dit vir plaaslike beleggers nou moontlik om meer bates oorsee te belê.

Mnr. Jeremy Gardiner, direkteur van Investec Batebestuur, sê Suid-Afrikaners het nou uiteindelik ’n realistiese geleentheid om ’n betekenisvol deel van hul beleggings in die buiteland te plaas. Dit skep geleenthede en risiko’s, veral met die keuse van ’n batebestuurder.

“Met die perk op 15% was dit minder relevant wie die bestuurder was.” Nou is die belangrik om te vra waar die bestuurder gesetel is en wat die omvang van die bates onder bestuur is. “Prestasie word al hoe meer ’n faktor,” het hy beklemtoon.